De crisispremie voor arbeiders
Elke arbeider uit de privésector die zonder dringende reden wordt ontslagen in de periode van 1 januari 2010 tot 30 september 2010 kan aanspraak maken op een crisispremie.
Een arbeider heeft geen recht op de crisispremie als zijn arbeidsovereenkomst wordt beëindigd:
- tijdens de proefperiode
- met het oog op pensionering
- met het oog op brugpensioen
- in het kader van een herstructurering en de arbeider, met minstens één jaar dienstanciënniteit, zich kan inschrijven in een tewerkstellingscel én aanspraak maakt op een inschakelingsvergoeding
Bedrag van de premie
De premie bedraagt 1.666 euro in het geval van een ontslag na een voltijdse tewerkstelling. Bij arbeiders die deeltijds werken, wordt deze premie geproratiseerd in verhouding tot de contractuele arbeidsprestaties. Deze vergoeding wordt fiscaal niet belast en is vrijgesteld van sociale bijdragen.
De crisispremie: volledig of gedeeltelijk ten laste van de RVA
De crisispremie is ofwel volledig ten laste van de RVA ofwel gedeeltelijk ten laste van de RVA en de werkgever. Vroeger kon de premie in sommige gevallen volledig ten laste zijn van de werkgever, maar dit is door de recente wijzigingen niet meer mogelijk.
Volledig ten laste van de RVA
De crisispremie is volledig ten laste van de RVA indien de arbeider:
- op het tijdstip van de kennisgeving van het ontslag minder dan zes maanden anciënniteit heeft.
- of op het ogenblik van de mededeling van de intentie tot collectief ontslag minder dan één jaar ononderbroken dienstanciënniteit heeft. Bovendien moet het ontslag gebeuren in het kader van een herstructurering waarbij de arbeider zich kan inschrijven in de tewerkstellingscel, maar geen aanspraak maakt op een inschakelingsvergoeding.
De crisispremie valt ook volledig ten laste van de RVA als de kennisgeving van het ontslag in het eerste kwartaal 2010 valt, en de onderneming ten aanzien van de betrokken arbeider een van de bestaande crisismaatregelen toepaste in de periode van 1 oktober 2009 tot de dag vóór de kennisgeving van het ontslag.
De bedoelde crisismaatregelen zijn:
- De arbeider heeft een collectieve crisisarbeidsduurvermindering gekend.
- De arbeider heeft van het crisistijdskrediet genoten.
- De arbeider werd economisch werkloos gesteld gedurende ten minste vier weken (indien hij een anciënniteit van minder dan 20 jaar heeft).
- De arbeider werd economisch werkloos gesteld gedurende ten minste acht weken (indien hij een anciënniteit van meer dan 20 jaar heeft).
Deze regel geldt ook als de kennisgeving van het ontslag in het tweede kwartaal 2010 valt, en de firma kan aantonen dat vanaf de periode van 1 januari 2010 tot de dag vóór de kennisgeving van het ontslag één van de voornoemde crisismaatregelen werd toegepast voor de betrokken arbeider.
De RVA betaalt eveneens de volledige crisispremie aan arbeiders die zijn ontslagen door een onderneming van minder dan tien werknemers die in economische moeilijkheden verkeert en een vrijstelling van betaling van de crisispremie heeft bekomen van de Commissie Ondernemingsplannen.
Gedeeltelijk ten laste van de RVA
In alle andere situaties betaalt de werkgever 1/3e van de crisispremie (555 euro) en neemt de RVA 2/3e ervan voor haar rekening (1.111 euro).
Volledig ten laste van de werkgever
Vroeger kon de crisispremie in sommige gevallen ook volledig ten laste van de werkgever vallen.
Dit was het geval indien het ontslag van de arbeider niet via aangetekende brief of deurwaardersexploot werd bekend gemaakt.
Deze voorwaarde is nu afgeschaft. Dit betekent dat de crisispremie nooit meer volledig ten laste van de werkgever valt.
Dit betekent eveneens dat verbrekingen niet langer moeten worden bekend gemaakt via een aangetekende brief per post, die uitwerking heeft op de derde werkdag na de datum van verzending, of bij gerechtsdeurwaardersexploot. Een “gewone” verbreking met onmiddellijke uitwerking is terug mogelijk en wordt niet langer gesanctioneerd.
Formaliteiten om de terugbetaling van de crisispremie te bekomen die ten laste is van de RVA
Aangezien bovenstaande wijzigingen retroactief uitwerking hebben vanaf 1 januari 2010 zullen sommige werkgevers in een aantal gevallen de volledige crisispremie of een deel ervan betaald hebben, terwijl die door de nieuwe regeling eigenlijk ten laste valt van de RVA.
Dat zal onder andere het geval zijn:
- als de werkgever de verbreking niet bij aangetekend schrijven (met uitwerking de derde werkdag na verzending) of bij deurwaardersexploot ter kennis heeft gebracht.
- bij het ontslag van een arbeider die op het moment van de kennisgeving minder dan zes maanden anciënniteit had.
- bij het ontslag van arbeiders die in het eerste kwartaal 2010 niet genoten van één van de bestaande crisismaatregelen, hoewel dit in het laatste kwartaal 2009 wel het geval was.
In zulke gevallen zal de RVA de crisispremie (of een deel ervan) aan de werkgever terugbetalen, aangezien deze nu volledig ten laste van de RVA valt.
De overheid moet wel nog de voorwaarden en modaliteiten bepalen hoe deze terugbetalingen in de praktijk zullen gebeuren.
Om misbruik van de crisispremie te vermijden, zal de overheid eveneens volgende zaken vastleggen:
- In welke omstandigheden een arbeider, die op het tijdstip van de kennisgeving van het ontslag minder dan zes maanden anciënniteit heeft maar reeds eerder een crisispremie ontvangen heeft, niet opnieuw recht heeft op de premie.
- De regels voor de terugbetaling van de door de RVA betaalde crisispremie, als een onderneming een ontslagen arbeider binnen een termijn van drie maanden opnieuw in dienst neemt.
Extra informatie
Bron: Wet van 28 april 2010 houdende diverse bepalingen (1), p.25776.